دوره 14، شماره 1 - ( 1-1405 )
جلد 14 شماره 1 صفحات 0-0 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Salehi S, Dehghani Tafti M, Memarian G. (2026). Typology of historical houses in Isfahan, from the Safavid era to the late Qajar period. JRIA. 14(1),
URL: http://jria.iust.ac.ir/article-1-1829-fa.html
URL: http://jria.iust.ac.ir/article-1-1829-fa.html
صالحی سمیرا، دهقانی تفتی محسن، معماریان غلامحسین.(1405). گونهشناسی خانههای تاریخی شهر اصفهان، از دوران صفوی تا اواخر قاجار پژوهشهاي معماري اسلامي 14 (1)
1- دانشکده فنی و مهندسی، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران.
2- گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران.
2- گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران.
چکیده: (37 مشاهده)
در عصر حاضر بیتوجهی و فراموشی شیوههای معماری گذشته و هویت آنها، کیفیت مسکن امروزی را تحت تاثیر قرار داده است؛ در صورتی که درک و شناخت ساختار خانههای تاریخی میتواند همچون پلی برای ارتباط معماری گذشته و معماری مسکن مناسب امروزی، سودمند واقع شود. خانههای تاریخی ایران همواره در همسازی با بستر جغرافیایی و همچنین پاسخگویی به ابعاد متنوع نیازهای فرهنگی و معیشتی انسان بنا شده است. در این میان، خانههای تاریخی شهر اصفهان از برجستهترین نمونهها بوده و مستلزم شناخت و تحلیلهای عمیقتر است. نوشتار حاضر با هدف دستیابی به الگوهای ساخت خانه در شهر اصفهان به تحلیل گونهشناسی این بناها میپردازد. در این پژوهش، 33 خانۀ مسلماننشین واقع در بافت تاریخی شهر اصفهان از دوران صفوی تا اواخر قاجار مورد مطالعه قرار میگیرد. رویکرد روششناسی، کیفی و از نوع گونهشناسی است. در اینجا گونه به مثابه یک واقعیت چند بعدی، مرکب از اندامهای کالبدی و طرحوارهها در نظر گرفته شده است. برای مطالعه اندامهای کالبدی مراجعه مستقیم به بناها، برداشتهای دو بعدی و ترسیم سه بعدی انجام شده و بررسی طرحوارهها از طریق مطالعات کتابخانهای و تکمیل پرسشنامههای باز کیفی در محل، صورت پذیرفته است. یافتههای پژوهش نشان میدهد، خانههای تاریخی شهر اصفهان بر اساس اندام فضایی اصلی واقع در جبهه اصلی حیاط مرکزی، به سه گونه شکمدریده، تالاردار و ایواندار قابل دستهبندی است. این گونهها، هر یک به مثابه قالبهایی هستند که با داشتن تفاوتهای عمده در اندامهای کالبدی و نظام فضاییـ سازهای، شیوه خاصی از زندگی در درونشان جاری است. در گونه شکمدریده، اندام چلیپایی شکل در محور مرکزی حیاط با یک سازهای مشخص شامل چهار طاق کژاوه حول طاق کلمبو، واقع شده است. در گونه تالاردار، در محور میانی حیاط، فضایی مستطیل شکل قرار میگیرد. در گونه ایواندار، در جبهه اصلی حیاط، ایوان ستونداری مستقر است. در مجموع هر یک از این قالبها، قابلیتهای متفاوتی پیش رو گذاشته و در موقعیت های مختلف پاسخگوی نیازهای ساکنین میباشند.
نوع مطالعه: پژوهشي |
موضوع مقاله:
مطالعات موضوعی در معماری و شهرسازی اسلامی (مانند ايده های فضائی- هندسی، نمادها، آرايه ها، احجام و غیره)
دریافت: 1404/4/21 | پذیرش: 1404/9/30 | انتشار: 1405/2/26
دریافت: 1404/4/21 | پذیرش: 1404/9/30 | انتشار: 1405/2/26
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
Journal of Researches in Islamic Architecture is licensed under a Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License.
