Volume 14, Issue 3 (10-2026)                   JRIA 2026, 14(3): 0-0 | Back to browse issues page

XML Persian Abstract Print

Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Salahimehr F, Hashempour P. (2026). The Hierarchies of Heritage Tourism Perception from the Perspective of Mulla Sadra's "Union of the Intellect and the Intelligible": A Case Study of the Blue Mosque of Tabriz. JRIA. 14(3),
URL: http://jria.iust.ac.ir/article-1-1915-en.html
The Hierarchies of Heritage Tourism Perception from the Perspective of Mulla Sadra's "Union of the Intellect and the Intelligible": A Case Study of the Blue Mosque of Tabriz
Farzaneh Salahimehr1 , Parisa Hashempour *1
1- Faculty of Architecture and Urban Planning, Tabriz Islamic Art University, Tabriz, Iran.
Abstract:   (14 Views)
Despite the cultural values inherent in heritage architecture, this type of tourism entails more complex levels of perception. The perception of architectural space by tourists corresponds to addressing the needs of different levels of human existence. As part of cultural tourism, it seeks to rediscover the spirit of culture and the worldview of the host society, for which the perspective of the ":union: of the Intellect, the Intellecting Subject, and the Intelligible" serves as its theoretical foundation. Therefore, the problem of this research is to examine the gap between the various levels of capacity in Islamic-Iranian architecture and the extent of heritage tourists' perception, based on Mulla Sadra's theory of the ":union: of the Intellect and the Intelligible". The research questions are: what are the levels of architectural space perception from the perspective of the :union: of the Intellect and the Intelligible, and to what extent do heritage tourists achieve these perceptual levels in the Blue Mosque of Tabriz? The method of research in the theoretical section is a systematic literature review with library data collection; such that the levels of architectural space perception in three stages—sensory perception, imaginary perception, and intellectual perception—are explained based on the foundations of the :union: of the Intellect and the Intelligible, including: knowledge by presence (presential knowledge), unificational (not supplemental) composition of matter and form, substantial motion of the soul, substantial occurrence of the soul and its spiritual permanence, and the all-encompassing faculty of the soul, all presented in the form of a matrix. The method of research in the field section is survey-based, and data collection is via questionnaire. According to the research findings, hierarchical perception in architectural works is confirmed, proceeding sequentially through sensory, imaginary, and intellectual levels. At the sensory level, there is a tangible reflection of the building's objectivity; at the imaginary level, an imaginative structure of the building's essence; and at the intellectual level, awareness of the concepts embedded in the architecture. The perception of architectural space at lower levels is more prevalent among tourists of the Blue Mosque of Tabriz, while higher levels of perception are achieved to a lesser extent. On this basis, it is necessary to create a multi-layered experience of cultural heritage to reduce the gap between seeing and understanding. Such an experience establishes heritage not merely as a visual commodity, but as a living bridge for cultural connection and tourist self-awareness.
 
Keywords: Perceptual Hierarchies, Heritage Tourism, Union of the Intellect and the Intelligible (Ittiḥād al-‘Āqil wa al-Ma‘qūl), Mulla Sadra, Blue Mosque of Tabriz
     
Type of Study: Research | Subject: Definition of Islamic practical and theoretical wisdom in architecture and urbanism
Received: 2026/07/8 | Accepted: 2026/09/7
References
1. اراکی، محسن. 1391. حقیقت ادراک و مراحل آن در فلسفه ملاصدرا. مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران.
2. ارشدریاحی، علی؛ واسعی، صفیه. 1390. ارتباط مراتب وجود با مراتب ادراک از نظر ملاصدرا. جستارهایی در فلسفه و کلام، 43(1)، 9-45.
3. آشتیانی، مهدی. 1367. تعلیقه بر شرح منظومه حکمت، به‌اهتمام عبدالجواد فلاطوری و مهدی محقق، دانشگاه تهران.
4. امرایی، بابک. 1393. تحلیل بینانشانه‌ای روابط فرم و فضا. هنرهای زیبا: هنرهای تجسمی، 4(19)، 25-36.
5. ایمانی، نادیه؛ صبوری، نگار. 1393. اندیشه معماری در آیینه نظریه‌های معاصر معماری. معماری و شهرسازی، (12)، 77-95.
6. باقرزاده‌مشکی‌باف، محسن؛ عابدی، مصطفی. 1401. تفسیر ایدئالیستی از معرفت‌شناسی حکمت متعالیه برپایه فاعلیت ذهن. تاریخ فلسفه اسلامی، 1(3)، 107-134.
7. برزنجی، سیدنوید؛ بختیاریان، مریم؛ شیبانی رضوانی، فیروزه. 1402. چیستی ادراک در نسبت با رازآمیزی آثار هنری مدرن بر‌اساس اندیشه مرلوپونتی. جلوه هنر، (2)، 7-20.
8. بلالی اسکویی، آزیتا؛ شجاری، مرتضی؛ حیدری ترکمانی، مینا؛ موسوی شربیانی، سید جلال. 1401. بررسی تجلی وحدت در مسجد امام اصفهان براساس آراء ابن عربی. حکمت معاصر، 13(34)، 91-121.
9. بنی‌اسدی‌باغمیرانی، مهدی؛ حسینی، سیدبهشید؛ شاهچراغی، آزاده. 1401. جستاری در مراتب ادراکی مسجد_مدرسه آقا بزرگ کاشان، براساس نظریه حرکت جوهری ملاصدرا. حکمت معاصر، 13(2)، 63-87.
10. پیش‌بین، اعظم‌سادات؛ جوارشکیان، عباس؛ حسینی‌شاهرودی، سیدمرتضی. 1397. بررسی و نقد سه روایت صدرایی از نسبت میان عاقل و معقول و نحوه‌ اتحاد آن‌ها. حکمت اسلامی، (4)، 129-150.
11. تاورنیه، ژان باتیستا. 1363. سفرنامه تاورنیه، مترجم: ابوتراب نوری، تصحیح: حمید ارباب شیرانی، تهران: انتشارات کتابخانه سنایی.
12. تقدیر، سمانه. 1398. تبیین مراتب و فرایند ادراک انسان و نقش آن در کیفیت خلق اثار معماری براساس مبانی حکمت متعالیه. مجموعه مقالات چهارمین کنگره بین‌الملی علوم انسانی اسلامی. تهران: انتشارات آفتاب توسعه.
13. تقدیر، سمانه. 1400. بازخوانی فرآیند خلق و ادراک آثار معماری براساس مبانی حکمت متعالیه. پژوهش‌های معماری اسلامی، 9(۳)، ۱۴۹-۱۷.
14. حاتمی‌گلزاری، الهام؛ میرزاکوچک‌خوشنویس، احمد؛ بایزیدی، قادر؛ حبیبی، فواد. 1400. تدوین مؤلفه‌های ماندگاری فضاهای معماری شهری با تأکید بر ضرب‌آهنگ‌های زندگی روزمره (نمونه‌موردی: محدوده‌ بازار تبریز). تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی، ۲۱(۶۰)، ۲۰۱-۲۱۸.
15. حسن‌زاده‌آملی، حسن. 1385. دروس معرفت نفس، قم: انتشارات الف‌لام‌میم.
16. حسینی‌امین، حسین؛ معین‌الدینی، فاطمه. 1398. نقد و بررسی استدلالات حکیمِ سبزواری در اثبات مسئله اتّحاد عاقل و معقول. حکمت معاصر، 10(1)، 31-46.
17. دهقانی تفتی، محسن؛ مدرس‌زاده، زهراالسادات؛ معماریان، غلامحسین. 1400. ریشه‌یابی الگوی معماری مسجد کبود تبریز. مطالعات معماری ایران، (19)، 5-23.
18. ذکاء، یحیی. 1368. شهرهای ایران، ج 3. تالیف محمدیوسف کیانی. چاپخانه فرهنگ و ارشاد اسلامی با همکاری انتشارات جهاد دانشگاهی.
19. رسولی‌پور، سمیه؛ کشتگر قاسمی، ریحانه؛ دستمردی، عبدالخالق؛ یوزباشی، عطیه. 1400. مقایسه تطبیقی تزیینات معماری مسجد جامع کبود ایروان با مسجد جامع کبود تبریز به مثابه راهبرد فرهنگی. هنر اسلامی، 18(44)، 204-221.
20. زال، محمدحسن و اسماعیلی، امین. 1399. میراث فرهنگی و مؤلفه‌های اثرگذار بر بازگشت مجدد گردشگران به مقصد (مطالعه موردی: بافت تاریخی ساری). برنامه‌ریزی و توسعه گردشگری، 9(33)، 129-147.
21. سالاری، محمد؛ مسعودی، جهانگیر؛ حسینی، سیدابوالفضل. 1396. اتّحاد عاقل و معقول از دیدگاه ملاصدرا و ابن‌سینا. جستارهایی در فلسفه و کلام، 49(1)، 53-72.
22. شجاری، مرتضی؛ سلخی‌خسرقی، صفا؛ آصفی، مازیار. 1396. حرکت تکاملی نفس آدمی در فضای مسجد برمبنای آرای ملاصدرا (نمونه‌موردی: مسجد کبود تبریز). کیمیای هنر، ۶(۲۲)، ۷۵-۸۸.
23. شجاری، مرتضی؛ سلخی‌خسرقی، صفا؛ آصفی، مازیار. 1397. مراتب ادراک فضای سیال در مسجد جامع تبریز؛ با نگاهی به مفهوم حرکت در آراء ملاصدرا. حکمت معاصر، 9(2)، 157-176.
24. شجاری، مرتضی؛ طباطبایی لطفی، زکیه‌السادات. 1395. خلاقیت در معماری با الهام از حکمت متعالیه. حکمت معاصر، 7(2)، 23-44.
25. صدرالدین‌شیرازی، محمدابراهیم. 1282ق. اسفار. جلد 3، انتشارات بنیاد حکمت اسلامی صدرا.
26. صدرالدین‌شیرازی، محمدابراهیم. 1375. مجموعه رسائل فلسفی صدرالمتألهین (رساله اتحاد عاقل و معقول). تصحیح حامد ناجی اصفهانی. تهران: انتشارات حکمت.
27. صدرالدین‌شیرازی، محمد‌ابراهیم. 1383ب. ترجمه اسفار. محمد خواجوی. تهران: مولا.
28. صدرالدین‌شیرازی، محمدابراهیم. 1410ق. الحکمه‌المتعالیه فی‌السفارالربعه. بیروت: داراحیا التراث‌العزلی، ج8.
29. صلاحی‌مهر، فرزانه؛ هاشم‌پور، پریسا. 1403. نقش سرمایه‌‌های‌ فرهنگی در ادراکات زیباشناسانۀ گردشگران براساس نظریۀ بوردیو (موردکاوی مسجد کبود تبریز). گردشگری فرهنگ، (19)، 44-57.
30. عباس‌زاده، مظفر؛ محمدمرادی، اصغر؛ سلطان‌احمدی، الناز. 1394. نقش ارزش‌های میراث معماری و شهری در توسعه گردشگری فرهنگی (نمونه ‌موردی: بافت تاریخی ارومیه). مطالعات شهری، 4(14)، 77-90.
31. عریانی‌نژاد، رضا؛ دژدار، امید؛ سروش، محمدمهدی. 1400. تحلیلی بر نقش مذهب در شکل‌گیری نشانه‌های تزئینی دوره صفوی در اصفهان (مطالعه موردی: مسجد شیخ لطف‌الله و امام). مطالعات محیطی هفت حصار، (37)، 75-82.
32. علیزاده، بیوک. 1381. مبانی نظریه اتحاد عاقل و معقول. پژوهشنامه متین، 4(17)، 123-148.
33. کاوندی، سحر. 1384. معرفت‌شناسی ادراک عقلی از نظر ملاصدرا. نامه حکمت، 2(3)، 89-107.
34. کبیرصابر، محمدباقر؛ مظاهریان، حامد؛ پیروی، مهناز. 1393. ریخت‌شناسی معماری مسجد کبود تبریز. مطالعات معماری ایران، (6)، 5-23.
35. کریم‌زاده حلیمی، حسین؛ چناقلو، محمدرضا. 1396. چگونگی تأثیر هماهنگی به عنوان یکی از ملاک‌های زیبایی از منظر فلسفه اسلامی بر روحانیت فضای داخلی مسجد. فیروزه اسلام_پژوهه معماری و شهرسازی اسلامی، (4)، 1-12.
36. کیانی؛ مصطفی؛ بهجو، اشکان؛ راسیتان‌طهرانی، نوشین. 1394. تداوم فضایی در معماری معاصر ایران بررسی میزان تأثیرپذیری معماری معاصر ایران از معماری غرب و معماری ایرانی. نقش جهان مطالعات نظری و فناوری‌های نوین معماری و شهرسازی، ۵(۳)، ۵۲-۶۷.
37. گلستان قرآن. 1379. گزارش اصلی؛ جان‌مایه‌های آهنگ آیات در نقش‌نواهای مسجد کبود. (20)، 21-26.
38. ماهان‌فر، شهرام؛ پورزرگر، محمدرضا؛ دهباشی‌شریف، مزین. 1402. تبیین الگوهای زیبایی‌شناسی در طرح نماهای ساختمان‌های شاخص اداری شهر تهران در سال‌های 1340 تا 1390. مطالعات هنر اسلامی، 20(51)، 519-553.
39. متولی‌حقیقی، منا؛ صحاف، خسرو؛ کمالی‌زاده، طاهره. 1402. تعالی در معماری ایرانی با تأملی در حکمت متعالیه. باغ نظر، 20(129)، 45-56.
40. مطهری، مرتضی. 1360. شرح منظومه، ج 1. تهران: انتشارت حکمت.
41. مطهری، مرتضی. 1369. مقالات فلسفی. تهران: انتشارات حکمت.
42. مهرافزا، سمیرا؛ رضایی، محمود؛ کمالی‌زاده، طاهره. 1402. تبیین محاکات متأثر از آرای صدرا در آفرینش فضاهای شهری و معماری. باغ نظر، 2(122)، 67-80.
43. مومنی، ناصر. 1391. واکاوی دیدگاه‌های صدرایی پیرامون فرآیند ادراک حسی. متافیزیک، (13)، 15-30.
44. نقره‌کار، عبدالحمید. 1387. درآمدی بر هویت اسلامی در معماری و شهرسازی، وزارت مسکن و شهرسازی، تهران.
45. نقره‌کار، عبدالحمید. 1389. مبانی نظری معماری. تهران: انتشارات دانشگاه پیام نور.
46. نقی‌زاده، محمد. 1381. تاثیر معماری و شهر بر ارزش‌های فرهنگی. هنرهای زیبا، 11(11)، 62-76.
47. نوربرگ‌شولتز، کریستیان. 1393. گزینه‌ای از معماری: معنا و مکان. ترجمه ویدا نوروز برازجانی، تهران: پرهام نقش.
48. یوزباشی، عطیه؛ امامی‌فر، سید نظام‌الدین. ۱۳۹۵. تزئینات وابسته به معماری امام‌زاده‌های شهرستان دماوند استان تهران. نمونه موردی: امام‌زاده شمس‌الدین محمد(ع). هنرهای زیبا- هنرهای تجسمی، ۲۴(۳)، ۴۱-۵۲.
49. Abbaszadeh, M. , mohammad Moradi, A. and soltanahmadi, E. 2015. The Role of Architectural and Urban Heritage Values in Cultural Tourism Development: Case study: The historical fabric of Urmia. Motaleate Shahri, 4(14), 77-90. [In Persian]
50. Alizadeh, B. 2002. The theoretical foundations of the theory of the :union: of the intellect and the intelligible. Matin Research Journal , 4(17), 123-148. [In Persian]
51. Al Walid., kh. 2023. Mulla Sadra's Realism on The Principle of Ittihad al-'Aqil wa al-Ma'qul: A Response to Modern Realism. FIKRAH 11(2):176 [DOI:10.21043/fikrah.v11i2.23062]
52. Amraee, B. 2014. Intersemiotic Analyses of Relation between Form and Space. Journal of Fine Arts: Visual Arts, 19(4), 25-36. doi: 10.22059/jfava.2014.55418. [In Persian]
53. Araki, M. 2012. The Reality of Perception and Its Stages in Mulla Sadra's Philosophy. Institute for Humanities and Cultural Studies. [In Persian]
54. Arshadriyahi, A., & Vasei, S. 2011. Relation of Levels of Existence to the Levels of Perception in Mullā Ṣadrā's View. Essays in Philosophy and Kalam, 43(1), 10-45. doi: 10.22067/philosophy.v43i1.11266 [In Persian]
55. Ashtiani, M. 1988. Commentary on the Explanation of Wisdom Poem. (A. Falatouri & M. Mohaghegh, Eds.). University of Tehran Press. [In Persian]
56. Aygenç, B., Ozburak, C., & Uzunoglu, S. 2020. Investigation of Place Attachment and Sense of Belonging from the Perspective of the Residents - Samanbahçe Social Residences as Case Study. Revista Amazonia Investiga, 9: 91-107. [DOI:10.34069/AI/2020.32.08.10]
57. Bagherzadeh Meshkibaf, M., & Abedi, M. 2022. An idealistic interpretation of the epistemology of transcendent philosophy based on the agency of the mind. History of Islamic Philosophy, 1(3), 107-134. [In Persian]
58. Baniasadi Baghmirani, M. , Hosseini, S. B. and Shahcheraghi, A. 2023. Perceptual Degrees of Aqa Buzurg Mosque-School in Kashan in terms of Mullā Ṣadrā's Theory of Substantial Motion. Contemporary Wisdom, 13(2), 63-87. doi: 10.30465/cw.2023.39386.1860. [In Persian]
59. Barzanji, N. , Bakhtiarian, M. and Sheibani Rezvani, F. 2023. Nature of Perception in Relation to Mystery of Modern Art Based on Merleau-Ponty's Thought. Glory of Art (Jelve-y Honar) Alzahra Scientific Quarterly Journal, 15(2), 7-20. doi: 10.22051/jjh.2023.42047.1875 [In Persian]
60. Belali oskui, A, shajari, M, heydaritorkmani, M and mousavi sharabiani, S J . 2022. Manifestation of Unity in the Imam Mosque of Isfahan according to Ibn ʿArabī's Views. Contemporary Wisdom, 13(1), 29-59. doi: 10.30465/cw.2022.39889.1870. [In Persian]
61. Dehghani Tafti, M. , Modarres-zadeh, Z. A. and Me'marian, G. 2022. The Origin of the Architectural Model of the Blue Mosque in Tabriz. Journal of Iranian Architecture Studies, 10(19), 5-23. doi: 10.22052/jias.2022.111862. [In Persian]
62. Edgell, D.L. 2009. Managing Sustainable Tourism: A Legacy for the Future. Jahad Daneshgahi Publication. 35-36, 106, 115-116. [In Persian]
63. Gao, J., Zhang, C., Zhou, X., & Cao, R. (2021). Chinese tourists' perceptions and consumption of cultural heritage: a generational perspective. Asia Pacific Journal of Tourism Research, 26(7), 719-731. [DOI:10.1080/10941665.2021.1908382]
64. Golestan, Quran. 2000. Main Report; The Essence of the Melody of Verses in the Musical Notations of the Blue Mosque. No. 20, 21-26. [In Persian]
65. Harris, E., Franz, A., & O'Hara, S. 2023. Promoting Social Equity and Building Resilience through Value- Inclusive Design. Buildings, 13, 2081. [DOI:10.3390/buildings13082081]
66. Hassanzadeh, H. 2006. marifat nafs lessons. Alef Lâm Mim Press. [In Persian]
67. Hatami Golzari, E., Mirzakouchak Khoshnevis, A., Bayazidi, Q., & Habibi, F. 2021. Compilation of components of urban architectural spaces durability emphasizing the of everyday life rhythms (Case study: Tabriz Bazaar). Geographical Sciences, 21(60), 201-218. [In Persian] [DOI:10.52547/jgs.21.60.201]
68. Hosseiniamin, H. and Moinoldini, F. 2019. Review and Survey the wisdom of Sabzevari's arguments in proving the issue of identity of subject and object. Contemporary Wisdom, 10(1), 31-46. doi: 10.30465/cw.2019.3807. [In Persian]
69. Imani, E, shajari, m. 2024. Reading out the Existence Degrees of Sadra Wisdomin the Hierarchy of Iranian Garden (Case Study: Fin Garden, Kashan). Iranian Islamic city studies, no. 54, 43-61. [In Persian]
70. Imani, N. and Saboori, N. 2014. Architectural Thought in Contemporary Theories of Architecture. Journal of Architecture and Urban Planning, 6(12), 77-95. doi: 10.30480/aup.2014.103 [In Persian]
71. Kabirsaber, M. , Mazaherian, H. and Peyrovi, M. 2022. Architectural Morphology in Kabood Mosque of Tabriz (Iran). Journal of Iranian Architecture Studies, 3(6), 5-23. [In Persian]
72. Karimzadeh Halimi, H., & Chenaghlou, M. R. 2017. The Effect of Coordination as a Criterion of Aesthetics with Regard to Islamic Philosophy on the Spirituality of the Interior Space of Mosques. CIAUJ. 3(1), 1-12. doi:10.29252/ciauj.3.1.1. [In Persian]
73. Kavandi, S. 2005. The Epistemology of Rational Perception According to Mulla Sadra. Philosophy of Religion Research, 3(2), 89-107. doi: 10.30497/prr.2012.1199 [In Persian]
74. Khumalo,T؛ Sebatlelo,P؛ van der Merwe, C. D. (2014)."Who is a heritage tourist?" a comparative study of Constitution Hill and the Hector Pieterson Memorial and Museum. African Journal of Hospitality, Tourism and Leisure, 3, Johannesburg, South Africa.
75. Kiani, M. , Behjou, A. and Rastian Tehrani, N. (2015). Spatial continuity in contemporary Iranian architecture. Naqshejahan- Basic studies and New Technologies of Architecture and Planning, 5(3), 52-67. [In Persian]
76. Lai, S., Zhang, S., Zhang, L., Tseng, H.-W., & Shiau, Y.-C. (2021). Study on the Influence of Cultural Contact and Tourism Memory on the Intention to Revisit: A Case Study of Cultural and Creative Districts. Sustainability, 13(4), 2416. [DOI:10.3390/su13042416]
77. Mahanfar, S , Poorzargar, M and DehbashiSharif, M . 2023. Explaining the aesthetic patterns used in the design of the facades of Tehran office buildings in the years 1340 to 1390. Islamic Art Studies, 20(51), 519-553. doi: 10.22034/ias.2021.269040.1512. [In Persian]
78. Mehrafza, S., Rezaei, M., & Kamalizade, T. 2023. The explanation of concepts of Sadra's philosophical theory in relation with urban spaces creation (case study: Iranian Bazaar). Bagh-e Nazar, 2(122), 67-80. [In Persian]
79. Momeni, N. 2012. Investigating Sadraee's Views on " the Process of Sensory Perception. Metaphysics, (13), 15-30. [In Persian]
80. Motahhari, M. 1981. Sharh-e manzumeh [Commentary on the philosophical poem] (Vol. 1). Hekmat Press. [In Persian]
81. Motahhari, M. 1990. Philosophical essays. Hekmat Press. [In Persian]
82. Motevali Haghighi,M , Sahaf,K and Kamalizadeh,T . 2024. Excellence in Iranian Architecture by Relying on the Transcendent Theosophy (Al-hikmat al-muta'āliyah). The Monthly Scientific Journal of Bagh-e Nazar, 20(129), 45-56. doi: 10.22034/bagh.2023.404885.5410. [In Persian]
83. Naghizadeh, M. 2002. The impact of architecture and the city on cultural values. Journal of Fine Arts, 11(11): 62-76. [In Persian]
84. Noghrekar, A. 2008. An introduction to Islamic identity in architecture and urban planning. Ministry of Housing and Urban Development. [In Persian]
85. Noghrekar, A. 2010. Theoretical foundations of architecture. Payame Noor University Press. [In Persian]
86. Norberg-Schulz, Ch. 2014. Architecture: meaning and place. Translated by Vida Norouz Barazjani, 1st Edition, Tehran: Pareham Naghsh. [In Persian]
87. Oryani Nejad, R., Dejdar, O., & Soroush, M. M. 2021. An analysis of the role of Shiite religion in the formation of decorative symbols of the Safavid period in Isfahan (Case study: Sheikh Lotfollah Mosque and Imam Mosque). Haft Hesar J Environ Stud, 10 (37) :65-82. [In Persian] [DOI:10.52547/hafthesar.10.37.7]
88. Pishbin, A. S., Javareshkian, A., & Hosseini Shahrudi, S. M. 2018. The Examination of Three Accounts of Sadra's Theory of How-:union: of the Intellect and the Intelligible. Hikmat -e- Islami, (4), 129-150. [In Persian]
89. Qi, Y., Fang, X., Gao, T., & Qiu, L. 2021. The effects of artificial lake space on satisfaction and restorativeness of the overall environment and soundscape in Urban parks. Frontiers in Built Environment. [DOI:10.3389/fbuil.2021.664442]
90. Rasouli Pour, S, Youz Bashi, A, Keshtgar Ghasemi, R and Dastmardi, A . 2024. A Comparative Comparison of the Architectural Decorations of the Blue Mosque of Yerevan with the Blue Mosque of Tabriz as a Cultural Strategy. Islamic Art Studies, 18(44), 204-221. doi: 10.22034/ias.2020.228246.1233. [In Persian]
91. Sadr al-Din Shirazi, M. I. 1865. Al-Asfār al-arba'a [The four journeys] (Vol. 3). [In Arabic]
92. Sadr al-Din Shirazi, M. I. 1996. Majmu'e-ye rasā'il-e falsafi-ye Sadr al-Mota'allehin (Risāleh ettehād-e āqel va ma'qul) [Collection of philosophical treatises of Sadr al-Muta'allihin (Treatise on the :union: of the intellect and the intelligible)] (H. Naji Esfahani, Ed.). Hekmat Press. [In Persian]
93. Sadr al-Din Shirazi, M. I. 1999. Al-Ḥikmah al-muta'āliyah fī al-asfār al-'aqliyyah al-arba'ah [The transcendent theosophy in the four intellectual journeys] (Vol. 8). Dar al-Ihya' al-Turath al-Arabi. [In Arabic]
94. Sadra al-Din Shirazi, M. I. 2004b. Translation of Asfar. Mohammad Khajavi. Tehran: Mola. [In Persian]
95. Sahaf, K., Jalaeian Ghane, N., & Jalaeian Ghane, A. 2026. Reinterpreting spirituality in Iranian architecture through Mulla Sadra's transcendent philosophy and the fourfold model of cognition. Spektrum Iran, 39(1), 33-75.
96. Salahimehr, F., & Hashempour, P. 2024. The Role of Cultural Capital in Aesthetic Perceptions of Tourists Based on Bourdieu's Theory; A Case Study of the Blue Mosque, Tabriz. Tourism of Culture, (19), 44-57. [In Persian]
97. Salari, M. , Masoudi, J. and Hoseini, S. A. 2017. The Identity of Subject and Object from the Viewpoint of Mullā Ṣadrā and Ibn Sīnā. Essays in Philosophy and Kalam, 49(1), 53-72. doi: 10.22067/philosophy.v0i0.40762 [In Persian]
98. Shajari M, Salkhi khasraghi S, Asefi M. 2017. Perfection Movement of the Soul of Man in Mosque Space on the Basis of Mulla Sadra's Views Case Study: Tabriz Blue Mosque, Kimiya -ye-Honar, 6(22), 75-88. [In Persian]
99. Shajari M, Salkhi khasraghi S, Asefi M. 2018. The levels of perception of fluid space in the Jameh Mosque of Tabriz; With a look at the concept of motion in Mulla Sadra's views. Contemporary Wisdom, 9(2), 157-176. [In Persian]
100. Shajari, M. and tabatabai lotfi, Z. S. 2016. Creativity in Architecture Inspired by Transcendent Theosophy. Contemporary Wisdom, 7(2), 23-44. [In Persian]
101. Taghdir S. 2021. Rereading of Creation and Perception Process in Architectural Pieces, On the basis of Transcendent Wisdom. JRIA. 9(3), 149-170. doi:10.52547/jria.9.3.8 [In Persian] [DOI:10.52547/jria.9.3.8]
102. Taghdir, S. 2019. Explanation of the levels and process of human perception and its role in the quality of creating architectural works based on the principles of transcendent wisdom. Proceedings of the 4th International Congress on Islamic Humanities. Tehran: Aftab-e Tose'eh Publications. [In Persian]
103. Tavernier, J. B. 1984. The travels of Tavernier (A. Nouri, Trans.). (H. E. Sherani, Ed.). Sanaei Library Press. [In Persian]
104. Xu, L., Zhang, J., & Nie, Z. 2022. Role of Cultural Tendency and Involvement in Heritage Tourism Experience: Developing a Cultural Tourism Tendency-Involvement-Experience (TIE) Model. Land, 11(3), 370. [DOI:10.3390/land11030370]
105. youzbashi, A. and Emami Fair, S. N. 2016. Architectural decorations Holy shrine city of Damavand ,Tehran province. (Case Study: Emamzadeh Shamseddin Mohammad (PBUH), Damavand. Journal of Fine Arts: Visual Arts, 21(3), 41-52. doi: 10.22059/jfava.2016.59654. [In Persian]
106. Zaka, Y. 1989. Cities of Iran (Vol. 3). By M. Y. Kiani. Farhang va Ershad Eslami Press. [In Persian]
Add your comments about this article : Your username or Email:
CAPTCHA
Send email to the article author

Rights and permissions
Creative Commons License This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.

© 2026 CC BY-NC 4.0 | Journal of Researches in Islamic Architecture

Designed & Developed by : Yektaweb