fa مؤلفه‌های طراحی بومی محیط به‌منظور تأمین سلامت انسان بر مبنای طب سنتی و اسلامی مطالعات موضوعی در معماری و شهرسازی اسلامی (مانند ايده های فضائی- هندسی، نمادها، آرايه ها، احجام و غیره) Subject- oriented researches in Islamic architecture and urbanism, eg. Spatial-geometrical ideas, symbols and ornaments پژوهشي Research <span style="color:black;"><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">سازگاری معماری و محیط در سنت گذشته، آسایش و آرامش را در زندگی مردم به همراه داشت و امروزه، وابستگی به فن‌آوری سبب ناسازگاری کالبد با بوم و عدم تأمین آسایش و آرامش زمینه‌گرا، گردیده است. به نظر می</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:arial,sans-serif;"><span style="font-size:12.0pt;">‌</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">رسد که حکمت نظری و عملی کهن از طریق مزاج‌شناسی، برای هر منطقه‌، کالبد جسمی و ویژگی‌های خاصی را به عنوان الگو معرفی می‌نمود. قواعد و اصولی که پیش‌تر در سنت پیشینیان، مطرح شده است برای هماهنگی معماری و مکان یابی شهر با زمینه و بستر طبیعی آن بوده است . امروزه برای احیاء این امر ، لازم است اصول و الگوهای آن، شناسایی؛ و برای کاربرد طراحانه، تنظیم و معرفی گردند. به همین جهت با رویکرد میان‌دانشی و روش استدلالی-استنتاجی، به بررسی مبانی طبی سلامت انسان در چهار وضعیت اقلیمی و شیوه‌های تأمین آن در محیط و در هر یک از این چهار اقلیم توجه شده است. این تحقیق، سعی دارد با تنظیم آن‌ها در یک نظام یکپارچه، تعریف جامعی از معماری و شهرسازی بوم‌گرا و زمینه‌گرا، ارائه دهد. این نظام با بیان مبانی مزاجی وابسته به هر منطقه، دستوراتی در حوزه‌ی آسایش جسمی، عرضه می‌دارد. آسایش جسمی با بیان قواعد بهره‌مندی و پرهیز از باد، آب، آفتاب و خاک در مزاج‌ها و شرایط محیطی متفاوت، شکل می‌گیرد.</span></span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;"> در نهایت با طراحی جدول سنجش کیفیت بومی مناطق شهری بر اساس خصوصیات جغرافیایی منطقه با عنوان بیست عامل، کارنامه‌ای از دوبعد بهره‌مندی از پتانسیل‌های بومی و گریز از ناشایستگی‌های بومی ارزیابی و تحلیل گردد؛ ارائه شده است. </span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">نوآوری اصلی این تحقیق، طرح کارنامه‌ی کاربردی بوم‌سنجی شهری بر اساس مبانی طبی و ارائه‌ی شواهدی از کاربرد آن در زمینه‌های تاریخی شهرسازی و معماری است.</span></span></span> Adapted architecture to the environment in the past has brought calmness and comfort for people. Today, great dependence on technology has caused an incompatible human body in his living areas and failed to offer contextual tranquility. It seems old theoretical and practical wisdom has proposed special features for any areas as patterns through temperament experiments.<br> The principles put forward by precedent customs has been used gaining architectural harmony and locating topography within natural backgrounds. So today, it is required to identify this procedure principles and patterns to introduce needed designing applications. Accordingly, human medical healthcare bases in the four climate situations is being studied through multidisciplinary and deductive- reasoning approaches. This research is trying to propose a comprehensive definition of architecture, urban ecologism and contextualism via setting them coordinated in an integrated system. This system while expressing temperament principles depended on each zone, is offering instructions toward physical comfort status. The body tranquility is formed by expressing required benefiting rules and through avoiding wind, water, sun light and soil in temperaments.<br> At the end, a table of measurements for evaluating local qualities of urban areas based on geographical specifications is designed titled as &ldquo;20 factors&rdquo; along with a report presented based on two aspects of benefiting local potentials and avoiding local in competencies to be evaluated and analyzed. The main innovation in this research is introducing applied reporting sheets in urban ecology evaluations based on medical principles and presenting evidences from its application used in historical aspects of urbanism and architecture.<br> <strong>Research Question</strong>:<br> What are the rules involved in benefiting or avoiding the main elements in human environment such as wind, water, sunlight, soil and plant in different temperaments and living areas to create human body calmness?<br> &nbsp; زمینه‌گرایی, مبانی طب سنتی, معماری بوم‌گرا, مهندسی اقلیمی Field-Oriented Principles, Traditional Medicine, Architecture, Ecology-Oriented, Climate Engineering. 55 77 http://jria.iust.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-182-81&slc_lang=fa&sid=1 Mehdi Hamzehnejad مهدی حمزه‌نژاد 180031947532846003914 180031947532846003914 Yes Iran University of Science and Technology علم و صنعت ایران Zahra Servati زهرا ثروتی 180031947532846003915 180031947532846003915 No Technical College doctor Shariati دانشگاه شریعتی تهران