دوره 14، شماره 1 - ( 1-1405 )
جلد 14 شماره 1 صفحات 0-0 |
برگشت به فهرست نسخه ها
دانشکده حفاظت و مرمت، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران.
چکیده: (643 مشاهده)
ترسیم مقرنس در زمینههای دایره و بیضی، به دلیل آنکه گوشهای در پلان وجود ندارد، انتخاب شمسه را با محدودیتی (به جهت زمینه) مواجه نمیکند. اما اگر زمینه دارای گوشههای متعدد باشد، گزینش شمسه بر اساس زمینه و هماهنگی زوایای منبعث از آن با زوایای زمینه (تقاطع امتداد زوایای شمسه با گوشههای زمینه) یا نقش غیرفعال زمینه در انتخاب شمسه مقرنس، مسئلهای در طراحی خواهد بود. با توجه به سبقهی اصغر شعرباف (استادکاری شناخته شده) در طراحی مقرنس و طرحهای مکتوب شدهی ایشان در کتاب گزیده آثار، پژوهش پیش رو، مسئلهی مطرح شده را در مجموعهای از طرحهای ایشان مورد بررسی قرار میدهد. این پژوهش درصدد پاسخ به این پرسش است که چگونه زوایای گوشههای زمینه بر انتخاب شمسه تأثیر میگذارد؟ آیا ترسیم شمسه در طرحهای با زمینهی چندضلعی شعرباف، با زوایای شعاعی مساوی انجام میشود؟ هدف اصلی پژوهش پیش رو آن است که تاثیر زمینه در مقرنسهای با پلان بیش از 4 ضلع را بر چگونگی شمسه در طرحهای مقرنس اصغر شعرباف مورد ارزیابی قرار دهد. واکاوی ارتباط شمسه و زمینهی مقرنس علاوه بر شناخت بیشتر پلان مقرنسها، راهکارهایی را برای انتخاب نوع شمسه و ترسیم آن ارائه میکند. دادهاندوزی از طریق مطالعات کتابخانهای و اسکن طرحهای مقرنس و تجزیه و تحلیل دادهها با بهرهگیری از روابط هندسهی مسطحه انجام شده است. یافتهها نشان میدهد که در زمینههای منتظم، نوع شمسه با ضریبی از تعداد اضلاع زمینه به دست میآید اما در زمینههای نامنتظم انتخاب شمسه بر اساس ضریبی از تعداد اضلاع، الزاما به شمسههای هماهنگ با زمینه منجر نمیشود. غالبا شمسه در طرحهای مقرنسِ شعرباف در زمینههای بیش از 4ضلع، با زمینه هماهنگ است، یعنی امتداد زاوایای شعاعی آن از گوشههای زمینه میگذرد، در غیر این صورت، گوشههای زمینه با محور برخی آلتهای تخت طرح هماهنگ میگردد. به علاوه میتوان شمسه را به دلیل هماهنگی با زمینه، با تفاوت اندک در اندازهی زوایا، منتظم درنظر نگرفت. یافتههای پژوهش میتواند راهکاری برای گزینش و ترسیم شمسهی مقرنس در زمینههای دارای گوشهی متعدد ارائه کند.
نوع مطالعه: پژوهشي |
موضوع مقاله:
مطالعات موضوعی در معماری و شهرسازی اسلامی (مانند ايده های فضائی- هندسی، نمادها، آرايه ها، احجام و غیره)
دریافت: 1404/4/12 | پذیرش: 1404/11/21 | انتشار: 1405/2/26
دریافت: 1404/4/12 | پذیرش: 1404/11/21 | انتشار: 1405/2/26
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |